საქართველოს საგადასახადო სისტემა: რა უნდა იცოდეს თითოეულმა მეწარმემ

მოკლედ: საქართველოში კომპანიის მოგება იბეგრება 15%-ით მხოლოდ განაწილებისას. დღგ 18%-ია და რეგისტრაცია სავალდებულოა, როცა 12 თვის ბრუნვა 100,000 ლარს გადააჭარბებს. საშემოსავლო გადასახადი 20%-ია. მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე ინდმეწარმე იხდის ბრუნვის 1%-ს წელიწადში 500,000 ლარამდე.
| გადასახადი | განაკვეთი | მთავარი წესი |
|---|---|---|
| მოგების გადასახადი | 15% | იხდება მხოლოდ მოგების განაწილებისას (ესტონური მოდელი) |
| დივიდენდის გადასახადი | 5% | წყაროსთან დაკავება |
| დღგ | 18% | რეგისტრაცია, თუ 12 თვის ბრუნვა 100,000 ლარს აღემატება |
| საშემოსავლო გადასახადი | 20% | ერთიანი განაკვეთი |
| მცირე ბიზნესის სტატუსი | 1% | 500,000 ლარამდე ბრუნვაზე; ზემოთ 3% |
| მიკრო ბიზნესის სტატუსი | 0% | 30,000 ლარამდე ბრუნვა, დაქირავებულების გარეშე |
| საპენსიო შენატანი | 2+2+2% | დასაქმებული, დამსაქმებელი, სახელმწიფო |
| ქონების გადასახადი | ≤1% | ქონების საშუალო წლიური საბალანსო ღირებულებიდან |
1. მოგების გადასახადი და ესტონური მოდელი
2017 წლიდან საქართველოში მოქმედებს ესტონური მოდელი. კომპანია არ იხდის გადასახადს მოგებაზე, რომელსაც ინარჩუნებს ან ბიზნესში აბანდებს. 15%-იანი გადასახადი წარმოიშობა მოგების განაწილებისას, მაგალითად დივიდენდის გაცემისას. ამიტომ მნიშვნელოვანია ზუსტი აღრიცხვა: ბიზნესთან დაუკავშირებელი ხარჯი შეიძლება განაწილებულ მოგებად ჩაითვალოს.
2. დამატებული ღირებულების გადასახადი (დღგ)
დღგ-ს სტანდარტული განაკვეთი 18%-ია. რეგისტრაცია სავალდებულოა, როცა ნებისმიერი უწყვეტი 12 თვის დასაბეგრი ბრუნვა 100,000 ლარს გადააჭარბებს. ხშირი შეცდომაა დაგვიანებული რეგისტრაცია, რასაც ჯარიმა მოჰყვება. უცხოელი მომწოდებლისგან შეძენილ მომსახურებაზე შეიძლება წარმოიშვას უკუდაბეგვრის დღგ.
3. საშემოსავლო გადასახადი და ხელფასები
ხელფასი იბეგრება 20%-ით. დამსაქმებელი აკავებს გადასახადს და ყოველთვიურად აბარებს დეკლარაციას. საპენსიო სქემაში დასაქმებული იხდის 2%-ს, დამსაქმებელი 2%-ს და სახელმწიფო 2%-ს.
4. მცირე და მიკრო ბიზნესის სტატუსი
მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე ინდმეწარმე იხდის ბრუნვის 1%-ს წელიწადში 500,000 ლარამდე, ხოლო ზემოთ 3%-ს. ზოგიერთი საქმიანობა სტატუსს ვერ მიიღებს. 2026 წლის ცვლილებებით სტატუსი მოქმედებს განაცხადის თარიღიდან. დღგ-ზე რეგისტრაცია ინდმეწარმისთვის მცირე ბიზნესის სტატუსს წყვეტს. მიკრო ბიზნესის სტატუსი ნიშნავს 0%-ს 30,000 ლარამდე ბრუნვაზე.
5. რატომ არის მნიშვნელოვანი პროფესიონალი ბუღალტერი
სისტემა მარტივია, მაგრამ შეცდომები ძვირი ჯდება: გამოტოვებული დღგ-ის რეგისტრაცია, დაგვიანებული დეკლარაცია ან კომპანიის ხარჯად გატარებული პირადი ხარჯი. ყოველთვიური აღრიცხვა და საგადასახადო კალენდარი ამ რისკების უმეტესობას აცილებს.
წყაროები
- საქართველოს საგადასახადო კოდექსი, matsne.gov.ge
- შემოსავლების სამსახური, rs.ge
სტატია ზოგადი ინფორმაციაა და არ წარმოადგენს საგადასახადო ან იურიდიულ რჩევას. თქვენს შემთხვევაზე დაგვიკავშირდით: +995 558 15 36 60, [email protected].
